Hai cô gái xinh đẹp thành người “vô gia cư” vì quên đem chứng minh nhân dân?

Hai cô gái đi uống cà phê thì bị chính quyền phường Tam Bình (quận Thủ Đức, TP HCM) kiểm tra không có giấy tờ tùy thân, sau đó đưa vào Trung tâm Hỗ trợ xã hội diện “người vô gia cư”.

Không có CMND trong 2h đưa vào Trung tâm Hỗ trợ xã hội

Trình bày với PV, bà Lê Thị Mỹ Nghĩa (54 tuổi, quê Tiền Giang, hiện ngụ tại phường Thảo Điền, quận 2, TP HCM) cho biết, khoảng 15h giờ ngày 18/9, chị Nguyễn Thị Tuyết Nhung (21 tuổi, quê Tiền Giang, con gái bà Nghĩa) và bạn Ngô Thị Kiều (16 tuổi, quê tỉnh Đồng Nai) từ quận 2 xuống quán người quen tại khu phố 5, phường Tam Bình (quận Thủ Đức) uống cà phê.

Đến 16h, lực lượng Công an phường Tam Bình đi tuần tra kiểm tra hành chính các hộ kinh doanh trên địa bàn. Khi kiểm tra quán cà phê nơi Nhung và Kiều ngồi, cả hai đã không xuất trình được giấy tờ tùy thân nên được mời về trụ sở Công an phường Tam Bình làm việc.

Chủ quán nơi Nhung và Kiều uống cà phê đã tới Công an phường Tam Bình xin bảo lãnh cho cả hai. Tuy nhiên, Công an phường này nói đã lập hồ sơ, đưa Nhung và Kiều vào Trung tâm Hỗ trợ xã hội ở đường Nơ Trang Long, quận Bình Thạnh.

"Khoảng hơn 17h cùng ngày, tôi nhận được điện thoại của chủ quán cà phê nói Nhung và Kiều đang bị mời làm việc tại Công an phường Tam Bình. Anh này nói tôi mau cầm giấy tờ rồi qua chở đến Công an để bảo lãnh cả hai về nhà. Sau đó tôi lấy giấy tờ qua xin bảo lãnh con nhưng nhận được thông báo, chính quyền phường Tam Bình đã đưa con tôi diện "người vô gia cư" đến Trung tâm Hỗ trợ xã hội ở đường Nơ Trang Long", bà Nghĩa bùi ngùi nói.

Theo lời bà Nghĩa, sau đó bà đem giấy tờ tùy thân của bà và Nhung đến Trung tâm Hỗ trợ xã hội trên xin bảo lãnh cho con về. Tuy nhiên cán bộ Trung tâm này nói "chưa đúng thủ tục", yêu cầu bà Nghĩa về quê nhà tại tỉnh Tiền Giang để xin giấy xác nhận của chính quyền địa phương về nhân thân, sau đó mới giải quyết được.

Bà Nghĩa bày tỏ: "Con gái tôi không phạm pháp tại sao lại bắt nó đưa vào Trung tâm Hỗ trợ xã hội? Mẹ con tôi đều là những người nông dân chân chất, không hiểu biết gì về pháp luật. Bé Nhung chỉ thiếu giấy tờ tùy thân bên mình, vậy mà chỉ chưa đầy 2h đồng hồ, cán bộ phường đã đưa con tôi vào đó. Họ làm vậy, có khác nào làm khó mẹ con chúng tôi?".

Hiện Nhung vẫn đang ở tại Trung tâm Hỗ trợ xã hội TP HCM. Chiều 19/9, bà Nghĩa từ biệt chúng tôi sau cuộc trò chuyện để bắt xe về quê nhà ở tỉnh Tiền Giang xin giấy xác nhận nhân thân, bảo lãnh Nhung ra khỏi Trung tâm.

Trong lúc đó, gia đình của Kiều ở tỉnh Đồng Nai cũng đang làm giấy tờ xin xác nhận nhân thân, bảo lãnh Kiều ra khỏi nơi trên. Đến sáng 22/9, cả hai gia đình vẫn chưa làm xong giấy tờ.

Chính quyền nói gì việc đưa Nhung và Kiều vào Trung tâm Hỗ trợ xã hội?

Sau khi tiếp nhận thông tin từ bà Nghĩa, chúng tôi đã liên hệ với chính quyền phường Tam Bình, quận Thủ Đức chiều 19/9. Tại đây, ông Lê Nguyễn Trọng Quốc, Chủ tịch phường Tam Bình yêu cầu để lại câu hỏi phỏng vấn, sẽ trả lời sớm nhất về vụ việc.

Sáng 22/9, chính quyền phường Tam Bình đã gửi văn bản số 363/UBND trả lời chúng tôi. Theo văn bản do ông Quốc ký, thực hiện kế hoạch số 191/KH-CAP ngày 18/9/2017 của Công an phường Tam Bình về việc phòng ngừa, đấu tranh kéo giảm tội phạm hình sự trên địa bàn.

Vào lúc 16h ngày 18/9/2017 tổ công tác của Công an phường Tam Bình tiến hành kiểm tra khu vực chợ đầu mối nông sản thực phẩm Thủ Đức, khu phố 5, phường Tam Bình. Tổ công tác đã tiến hành kiểm tra hành chính đối với quán cà phê MU, địa chỉ A42, đường D chợ đầu mối nông sản thực phẩm Thủ Đức, khu phố 5, phường Tam Bình.

Qua kiểm tra tổ công tác yêu cầu 2 đương sự: Nguyễn Thị Tuyết Nhung và Ngô Thị Kiều xuất trình các loại giấy tờ tùy thân để kiểm tra nhưng hai đương sự trên không xuất trình bất cứ loại giấy tờ nào, tổ công tác mời hai đương sự trên về trụ sở Công an phường để làm việc.

Trong quá trình tiếp xúc làm việc với hai đương sự khai: Nguyễn Thị Tuyết Nhung sinh năm 1996, quê Tiền Giang không đăng ký tạm trú tại TP HCM, có mẹ ở TP HCM song đương sự không rõ ở đâu và không liên lạc được; Ngô Thị Kiều, sinh năm 2000, quê quán Đồng Nai, không đăng ký tạm trú tại TP HCM, không có nhân thân tại TP.

Trong suốt quá trình làm việc, cả hai đương sự không trình được bất cứ giấy tờ tùy thân nào, mặc dù Công an phường yêu cầu cả hai đương sự gọi điện nhờ người thân mang các loạn giấy tờ đến để làm thủ tục bão lãnh về nhưng hai đương sự không hợp tác và không gọi cho ai.

Đến 19h45 cùng ngày, Công an phường Tam Bình phối hợp với cán bộ chuyên trách phòng chống tệ nạn xã hội lập hồ sơ đưa Nhung và Kiều vào Trung tâm Hỗ trợ xã hội TP HCM. Việc làm trên theo quy định của UBND TP HCM về quản lý người ăn xin không có nơi cư trú ổn định, người sinh sống nơi công cộng không có cư trú ổn định trên địa bàn TP HCM.

"Tổ công tác Công an phường và UBND phường Tam Bình không gây khó dễ cho hai đương sự (Nhung và Kiều – PV) trong suốt quá trình làm việc đã tạo điều kiện cho hai đương sợ trình bày cũng như liên hệ với gia đình cung cấp các nội dung giấy tờ nhằm giải quyết cho hai đương sự trên ra về. Tuy nhiên hai đương sự trên không hợp tác và cũng không liên hệ với gia đình, người thân để cung cấp các giấy tờ tùy thân theo yêu cầu", văn bản báo cáo nêu.

Câu hỏi nhờ anh luật sư Hùng nhận định giúp.

Việc đưa 2 cô gái vào Trung tâm Hỗ trợ xã hội ở đường Nơ Trang Long, quận Bình Thạnh chỉ sau chưa đến 2h vì thiếu giấy tờ tùy thân có đúng không? Có các bước xác minh nào không, hay chỉ cần lý do không có giấy tờ trong 2h là bị đưa vào Trung tâm Hỗ trợ xã hội?

Theo quy định cụ thể là Căn cứ quy định tại điều 25 nghị định 136/2013 và quyết định 29/2017 của UBND TP.HCM, trường hợp đưa 2 chị nào vào Trung tâm bảo trợ xã hội là không thuộc đối tượng được chăm sóc, nuôi dưỡng tại cơ sở hỗ trợ xã hội.  Để đưa một người vào trung tâm bảo trợ xã hội khi có căn cứ người đó không có địa chỉ thường trú/tạm trú... rõ ràng. Việc xác định một người không có địa chỉ thường trú/tạm trú rõ ràng phải có xác nhận của chính quyền địa phương của người đó tạm trú/thường trú. Theo tôi, mới chỉ 2 tiếng đồng hồ nưng cơ quan chức năng đã đưa 2 chị này vào Trung tâm bảo trợ là chưa bảo đảm theo trình tự pháp luật vì còn phải xác minh cụ thể. Hơn nữa, theo thông tin của người nhà thì người nhà đã đưa giấy tờ tùy thân để bảo lãnh nhưng các cơ quan này vẫn không chấp nhận là không có căn cứ. Vì giấy tờ tùy thân là căn cứ thể hiện người đó có hộ khẩu tại đâu.

Trong văn bản UBND phường Tam Bình nói dựa  Quyết định Số: 29/2017/QĐ-UBND "Quyết định này quy định tiếp nhận, quản lý, nuôi dưỡng người xin ăn không có nơi cư trú ổn định, người sinh sống nơi công cộng không có nơi cư trú ổn định trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh" ===> Vậy, với trường hợp hai cô gái này cụ thể là gì? Hai cô gái chưa xuất trình ngay được giấy tờ tùy thân nhưng có phải người sinh sống nơi công cộng không? Có phải người lang thang như giải thích UBND phường?

Hai cô gái này chưa xuất trình được giấy tờ tùy thân chứ không thuộc người an xin, lang thang, không có nơi cư trú ổn định như UBND phường Tam Bình nêu. Chỉ khi xem xét các giấy tờ tùy thân, xác minh cụ thể mới có căn cứ xác minh về nhân thân và công việc của họ, cư trú của họ thì mới có căn cứ đưa họ vào trung tâm.

Trong văn bản có nêu “Thực hiện kế hoạch của Công an phường Tam Bình về việc phòng ngừa, đấu tranh kéo giảm tội phạm hình sự trên địa bàn", Có phải khách nào uống cà phê cũng kiểm tra tại quán đó không, hay chỉ ngẫu nhiên? Hay có lý do nào khác để kiểm tra hai cô gái này.

Tôi vẫn chưa hiểu lý do lại kiểm tra 2 cô gái này, vì nếu họ chỉ là khách uống cà phê sao tự nhiên lại vào kiểm tra giấy tờ tùy thân họ? Bởi cứ không phải muốn kiểm tra bất cứ lúc nào và ở đâu thì kiểm tra nếu không có căn cứ người đó vi phạm pháp luật.