Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi cần tư vấn tới Văn Phòng Luật Sư Gia Đình, chúng tôi tư vấn như sau:

Do bạn không nói rõ số tiền mình cho vay là bao nhiêu, đồng thời bạn đã lấy lãi được số tiền bao nhiêu do đó chúng tôi chưa xác định được cụ thể đối với trường hợp của bạn có vi phạm pháp luật hay không, do đó, chúng tôi sẽ cung cấp các quy định của pháp luật để bạn tham khảo.

Điều 468 Bộ luật dân sự 2015 quy định về lãi suất như sau:

“1. Lãi suất vay do các bên thỏa thuận.

Trường hợp các bên có thỏa thuận về lãi suất thì lãi suất theo thỏa thuận không được vượt quá 20%/năm của khoản tiền vay, trừ trường hợp luật khác có liên quan quy định khác. Căn cứ tình hình thực tế và theo đề xuất của Chính phủ, Ủy ban thường vụ Quốc hội quyết định điều chỉnh mức lãi suất nói trên và báo cáo Quốc hội tại kỳ họp gần nhất.

Trường hợp lãi suất theo thỏa thuận vượt quá lãi suất giới hạn được quy định tại khoản này thì mức lãi suất vượt quá không có hiệu lực.

2. Trường hợp các bên có thỏa thuận về việc trả lãi, nhưng không xác định rõ lãi suất và có tranh chấp về lãi suất thì lãi suất được xác định bằng 50% mức lãi suất giới hạn quy định tại khoản 1 Điều này tại thời điểm trả nợ.”

+ Như vậy, căn cứ theo quy định trên mức lãi suất pháp luật cho phép các cá nhân cho nhau vay là không quá 20%/năm và không quá 1,67%/ tháng.

+  Hậu quả pháp lý: Khi có tranh chấp xảy ra thì pháp luật không bảo vệ quyền lợi của bên cho vay đối với phần lãi suất vượt quá theo quy định.

Tuy nhiên, không phải trường hợp cho vay nặng lãi nào cũng cấu thành tội cho vay nặng lãi.

Điều 201 Bộ luật hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) quy định về Tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự như sau:

“1. Người nào trong giao dịch dân sự mà cho vay với lãi suất gấp từ 05 lần trở lên của mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật dân sự, thu lợi bất chính từ 30.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm…”

Theo quy định của Điều luật trên, việc cho vay nặng lãi sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi thỏa mãn hai dấu hiệu sau đây:

Thứ nhất: Lãi suất cho vay cao hơn mức lãi suất cao nhất (1,67%) mà pháp luật quy định từ năm lần trở lên. Theo đó, mức lãi suất gấp 5 lần của 1,67% và 8,35%.

Thứ hai: đã thu lợi bất chính từ 30.000.000 đến 100.000.000

Căn cứ vào các quy định của pháp luật nhận thấy nếu bạn cho vay với lãi suất chưa đến 8,35%/ tháng và chưa thu lợi bất chính từ 30 triệu đến 100 triệu thì chưa vi phạm quy định của pháp luật hình sự. Tuy nhiên khi xảy ra tranh chấp giữa các bên và khởi kiện ra Tòa án thì Tòa án sẽ tuyên vô hiệu đối với phần lãi mà hai bên đã thỏa thuận và đưa mức lãi về đúng quy định.

Trân trọng!

ĐOÀN LUẬT SƯ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
VPLS GIA ĐÌNH (Luật sư Thành Phố)

Trụ sở: 402A Nguyễn Văn Luông, P.12, Q.6, Tp.HCM (Bên cạnh Công chứng số 7)

5/1 Nguyễn Du, Biên Hòa, Đồng Nai (đối diện tòa án Biên Hòa)

68/147 Trần Quang Khải, Tân Định, quận 1, TP.HCM

Điện thoại: 028-38779958; Fax: 08-38779958