Tính phù hợp của quy định pháp luật trong quyết định hành chính

Một quyết định hành chính khi được ban hành phải bao gồm cả hai yếu tố sau: 

Tính hợp pháp:

• Quyết định hành chính ban hành phải phù hợp với mục đích và nội dung của luật, không trái với hiến pháp, luật, pháp lệnh và các quy định của cơ quan nhà nước cấp trên.
• Quyết định hành chính được ban hành trong phạm vi thẩm quyền của chủ thể ra quyết định quản lý.
• Quyết định hành chính đảm bảo được ban hành theo đúng trình tự, thủ tục và hình thức theo luật định.

Tính hợp lý:

• Quyết định hành chính phải đảm bảo cân bằng giữa lợi ích của Nhà nước, tập thể và cá nhân. Đảm bảo sự cân đối giữa lợi ích của Nhà nước và xã hội, lợi ích Nhà nước là lợi ích chung của công dân.
• Quyết định hành chính phải có tính dự báo về mục tiêu, kết quả và hậu quả ngắn hạn và lâu dài. 
• Quyết định hành chính phải đảm bảo về mặt kỹ thuật lập quy.
• Quyết định hành chính phải có tính khả thi.

Một quyết định hành chính không thể thiếu một trong hai yếu tố trên. Tính hợp pháp nhằm đảm bảo về mặt thẩm quyền, nội dung và hình thức, cũng như các phương pháp quản lý của các chủ thể quản lý; Tính hợp lý đưa ra những phương án lựa chọn nhằm điều chỉnh đối tượng quản lý một cách tối ưu nhất. Đảm bảo cho quyết định hành chính có hiệu lực và có khả năng thi hành.

Thẩm quyền ban hành quyết định hành chính

Chủ tịch nước ban hành quyết định căn cứ tại Điều 17 Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật (LBHVBQPPL) 2015, quy định những vấn đề sau:

• Tổng động viên hoặc động viên cục bộ, công bố, bãi bỏ tình trạng khẩn cấp căn cứ vào nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội; công bố, bãi bỏ tình trạng khẩn cấp trong cả nước hoặc ở từng địa phương trong trường hợp Ủy ban thường vụ Quốc hội không thể họp được.
• Vấn đề khác thuộc thẩm quyền của Chủ tịch nước.

Thủ tướng Chính phủ ban hành quyết định căn cứ tại Điều 20 LBHVBQPPL 2015, quy định những vấn đề sau:

• Biện pháp lãnh đạo, điều hành hoạt động của Chính phủ và hệ thống hành chính nhà nước từ trung ương đến địa phương, chế độ làm việc với các thành viên Chính phủ, chính quyền địa phương và các vấn đề khác thuộc thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ.
• Biện pháp chỉ đạo, phối hợp hoạt động của các thành viên Chính phủ; kiểm tra hoạt động của các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, chính quyền địa phương trong việc thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.

Bộ và các cơ quan ngang bộ, theo quy định tại Văn bản số 02/VBHN-BNV năm 2020 do Bộ Nội vụ ban hành hợp nhất Nghị định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ, cơ quan ngang Bộ. Về nhiệm vụ và quyền hạn được ban hành những quyết định sau:

Về cải cách hành chính (Khoản 2, 3 Điều 9):

• Quyết định phân cấp hoặc ủy quyền cho chính quyền địa phương thực hiện một hoặc một số nhiệm vụ, quyền hạn thuộc thẩm quyền của Bộ. 
• Quyết định và tổ chức thực hiện kế hoạch cải cách hành chính, công khai thủ tục hành chính thuộc ngành, lĩnh vực; quyết định phân cấp hoặc ủy quyền cho các cơ quan, đơn vị trực thuộc thực hiện một hoặc một số nhiệm vụ, quyền hạn thuộc thẩm quyền của Bộ. 

Về tổ chức bộ máy, biên chế công chức và số lượng người làm việc trong đơn vị sự nghiệp công lập (Khoản 3, Điều 13)

• Quyết định việc thành lập, tổ chức lại, giải thể các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

Tổng Kiểm toán nhà nước ban hành quyết định để quy định chuẩn mực kiểm toán nhà nước, quy trình kiểm toán, hồ sơ kiểm toán. (Điều 26 LBHVBQPPL 2015).

Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành quyết định căn cứ tại Điều 28 LBHVBQPPL 2015, quy định những vấn đề sau:

• Chi tiết điều, khoản, điểm được giao trong văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan nhà nước cấp trên.
• Biện pháp thi hành Hiến pháp, luật, văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên, nghị quyết của Hội đồng nhân dân cùng cấp về phát triển kinh tế – xã hội, ngân sách, quốc phòng, an ninh ở địa phương.
• Biện pháp thực hiện chức năng quản lý nhà nước ở địa phương.

Ủy ban nhân dân cấp huyện theo quy định tại khoản Điều 30 LBHVBQPPL 2015 SĐ,BS năm 2020 như sau:

• Ủy ban nhân dân cấp huyện ban hành quyết định để quy định những vấn đề được luật, nghị quyết của Quốc hội giao hoặc để thực hiện việc phân cấp cho chính quyền địa phương, cơ quan nhà nước cấp dưới theo quy định của Luật tổ chức chính quyền địa phương.

Ủy ban nhân dân cấp xã theo quy định tại khoản Điều 30 LBHVBQPPL 2015 SĐ,BS năm 2020 như sau:

• Ủy ban nhân dân cấp xã ban hành quyết định để quy định những vấn đề được luật, nghị quyết của Quốc hội giao.

Thẩm quyền ban hành quyết định hành chính

Trình tự, thủ tục, hình thức ban hành quyết định hành chính.

Quyết định hành chính được xây dựng và ban hành theo quy định như sau:

• Soạn thảo, lấy ý kiến về quyết định: đây là giai đoạn tiếp theo của lập chương trình xây dựng quyết định song lại là khâu rất quan trọng, bởi lẽ ở giai đoạn này, mục đích của quyết định được thể hiện trong nội dung của dự thảo mà việc dự thảo từng loại quyết định không giống nhau, đồng thời lấy ý kiến của những người có liên quan để hoàn thiện hơn dự thảo để gần với thực tế.
• Thẩm định dự thảo: đây là khâu đánh giá quyết định hành chính cả về hình thức lẫn nội dung, việc đánh giá này phải thuộc về chủ thể có thẩm quyền theo quy định của pháp luật.
• Trình dự thảo và thông qua dự thảo: sau khi thẩm định dự thảo thì quá trình tiếp theo là trình dự thảo và thông qua dự thảo,đại diện cơ quan soạn thảo sẽ trình dự thảo, thông qua dự thảo trên đa số thành viên thông qua bằng việc biểu quyết.
• Truyền đạt quyết định: về thực chất thì đây là việc đăng tải quyết định hành chính trên các phương tiện thông tin đại chúng hoặc bằng một số hình thức khác nhằm thông tin đến các đối tượng thi hành.

Trình tự, thủ tục, hình thức ban hành quyết định hành chính.

Dịch vụ luật sư tư vấn pháp luật hành chính

Luật sư cung cấp các dịch vụ về pháp luật hành chính bao gồm:

• Tư vấn về thủ tục khiếu nại, khiếu kiện, tố cáo các quyết định hành chính, hành vi hành chính của cơ quan quản lý hành chính khi có căn cứ pháp luật xác định.
• Tư vấn về thẩm quyền, trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại, tố cáo quyết định hành chính, hành vi hành chính.
• Tư vấn thực hiện các thủ tục hành chính trên mọi lĩnh vực: dân sự, đất đai, hành chính, doanh nghiệp, hôn nhân gia đình,… trong phạm vi cả nước.
• Luật sư đại diện theo ủy quyền hoặc đại diện tham gia tố tụng với tư cách bảo vệ quyền và lợi ích cho khách hàng.
• Soạn thảo đơn khởi kiện trong vụ án hành chính, đơn khiếu nại hành chính, phương án bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng,.. 
• Tư vấn xử lý các nội dung về chế tài hành chính, về quy định của pháp luật hành chính.