|
Trường hợp 1. Nếu người chết để lại di chúc.
Nếu người chết để lại di chúc, việc phân chia di sản thừa kế sẽ được thực hiện theo ý chí của người chết thể hiện trong bản di chúc.
Trường hợp 2: Nếu người chết không để lại di chúc.
Nếu người chết không để lại di chúc thì việc phân chia di sản thừa kế sẽ được thực hiện theo quy định của pháp luật, cụ thể:
- Những người thừa kế thuộc hàng thừa kế thứ nhất gồm: cha, mẹ, vợ chồng, các con của người chết sẽ được nhận những phần di sản bằng nhau. Chỉ khi những người thừa kế ở hàng thứ nhất không còn ai thì những người thừa kế hàng thứ 2, thứ 3 mới được nhận (trường hợp này không nhiều).
Người được hưởng thừa kế theo quy định của pháp luật có thể thực hiện theo hai hình thức: khai nhận di sản thừa kế hoặc phân chia di sản thừa kế.
a. Khai nhận di sản thừa kế.
+ Hình thức này có thể hiểu là tài sản vẫn được giữ nguyên sau khi khai nhận khối tài sản đó có thể thuộc sở hữu 1 người hoặc một số người thừa kế. Nếu tài sản thuộc một số người thì họ là đồng sở hữu chung hợp nhất.
+ Thủ tục khai nhận chia di sản thừa kế được thực hiện tại các phòng dịch vụ công chứng, Phòng công chứng căn cứ vào đơn yêu cầu và hồ sơ xin khai nhận thừa kế để ra thông báo niêm yết tại trụ sở UBND xã, phường nơi có tài sản hoặc nơi cư trú cuối cùng của người chết.
b. Phân chia di sản thừa kế.
Sau khi có thông báo về việc mở thừa kế, hoặc di chúc được công bố, những người thừa kế có thể họp mặt để thỏa thuận những công việc sau đây: Cử người quản lý di sản, người phân chia di sản, xác định quyền, nghĩa vụ của những người này, nếu người để lại di sản không chỉ định trong di chúc; Cách thức phân chia di sản.
+ Sau khi phân chia, tài sản sẽ được chia cụ thể cho từng người thuộc hàng thừa kế, mỗi người đều có quyền riêng đối với tài sản mà mình được hưởng. Tuy nhiên, đối với trường hợp di sản là Bất động sản, thủ tục này còn phải được sự đồng ý bằng văn bản của cơ quan có thẩm quyền (vì có các tỉnh, thành phố đều có quy định diện tích tối thiểu được phép chia tách).
+ Sau một thời gian niêm yết (trước là 30 ngày), nếu không có tranh chấp, kiếu nại gì, Công chứng viên sẽ lập văn bản khai nhận, phân chia di sản thừa kế theo quy định.
+ Việc còn lại là đăng ký sang tên theo quy định.
1. Đối với các tài sản:
Yêu cầu đăng ký quyền sở hữu thì khi người để lại di sản thừa kế chết thì những người được hưởng thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật phải thực hiện các thủ tục pháp lý để được xác lập quyền tài sản của mình.
Những tài sản phải khai nhận, phân chia di sản thừa kế khi người để lại di sản chết bao gồm:
- Quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở;
- Quyền sở hữu phương tiện giao thông như ô tô, xe máy;
- Tài khoản mở tại ngân hàng;
- Cổ phiếu, trái phiếu có ghi danh;
- Các tài sản khác.
2. Hồ sơ khai nhận, phân chia di sản thừa kế bao gồm:
- Giấy tờ chứng minh tài sản của người để lại di sản thừa kế;
- Giấy chứng tử của người để lại di sản thừa kế;
- Giấy tờ cá nhân của những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất;
- Bố mẹ đẻ, bố mẹ nuôi (sổ hộ khẩu, CMND), nếu đã chết thì phải có giấy chứng tử hoặc giấy xác nhận của cơ quan có thẩm quyền xác nhận đã chết trước thời điểm người để lại di sản thừa kế chết;
- Con đẻ, con nuôi (sổ hộ khẩu, CMND, giấy khai sinh);
- Sơ yếu lý lịch của 1 người nói trên có xác nhận của chính quyền địa phương.
- Thời gian niêm yết công khai là 30 ngày, nếu không có khiếu nại gì thì sẽ tiến hành khai nhận di sản thừa kế theo di chúc hoặc phân chia thừa kế theo quy định của pháp luật.
Trân trọng.
LS TRẦN MINH HÙNG |
