tLuật sư Trần Minh Hùng - Hãng luật Gia Đình trả lời Báo đời sống pháp luật số ra ngày thứ bảy ngày 28/3/2015 (quý vị xem cụ thể trên báo in)

Câu hỏi PV – vụ sập giàn giáo ở Hà Tĩnh

Câu 1: Tối qua, vụ sập giàn giáo sắt xảy ra tại khu kinh tế Vũng Áng (Hã Tĩnh) gây thiệt hại lớn về người và của đang thu hút sự quan tâm theo dõi của dư luận. Luật sư có suy nghĩ, cảm nhận gì về vụ việc này?

TL: Trước tiên, tôi xin chia buồn đến các gia đình nạn nhân có người chết, bị thương… Là một người Việt Nam tôi cảm thấy buồn và hết sức đau thương qua vụ tai nạn khủng khiếp này. Bởi đây là vụ tai nạn thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng (chết rất nhiều người) cả về người và vật chất. Người chết, người bị thương, đau đớn, vật vã…cảm thấy hết sức xót xa cho các nạn nhân và người thân của họ. Tôi nghĩ hậu quả này xảy ra dù chưa có kết luận cụ thể từ phía cơ quan có thẩm quyền nhưng lúc này cần điều tra nhanh chóng cụ thể trách nhiệm của các tổ chức, các nhân liên quan đến vụ việc. Tôi mong muốn Cơ quan có thẩm quyền cần điều tra rõ ràng trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan để ai sai phạm phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. Cần xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm dẫn đến hậu quả đáng tiếc nêu trên để tránh xảy ra những tai nạn khủng khiếp tương tự như trên. Vụ tai nạn xảy ra để lại bao nỗi đau, bàng hoàng cho gia đình nạn nhân, gây bức xức cho dư luận. Phương tiện truyền thông, báo chí liên tục cập nhật thông tin, đưa tin điều đó cho thấy sự nghiêm trọng của vụ tai nạn và đa số người dân cả nước đang theo dõi và chờ sự giải quyết kịp thời, nghiêm mình, minh bạch từ phía cơ quan có thẩm quyền.

Câu 2: Với con số người chết và bị thương đang tăng lên, ở góc độ pháp luật vụ việc này sẽ được điều tra và xử lý ra sao, thưa luật sư?

Theo thông tin báo chí cho đến ngày 27/3/2015 con số người chết đã lên tới 16 người và dự kiến con số này sẽ tiếp tục gia tăng, chưa kể người bị thương. Như vậy có thể khẳng định đây là vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng, hậu quả đã xảy ra là chết nhiều người và thiệt hại nghiêm trọng về tài sản dù chưa có thống kê cụ thể. Theo tôi vụ việc cần tiến hành khởi tố vụ án hình sự, bởi luật đã có quy định về vấn đề này. Theo thông tin Theo tìm hiểu từ một số nạn nhân của vụ sập giàn giáo thì 30 phút trước thời điểm xảy ra vụ sập giàn giáo ở Formosa  các công nhân làm việc tại đây đã nhận thấy tình trạng rung lắc mạnh của giàn giáo và báo cáo cho quản đốc. Nhưng quản đốc lại cho rằng không có vấn đề gì và yêu cầu tiếp tục làm việc... Ngoài ra cần điều tra quy trình thi công lắp dựng và hạ giàn giáo, đối chiếu so sánh với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn đã đảm bảo đúng pháp luật chưa, năng lực thi công của các nhà thầu ở Vũng Áng. Sau khi tiến hành khởi tố vụ án nếu thấy các cá nhân nào, người đại diện có thẩm quyền nào vi phạm thì cần tiến hành khởi tố bị can. Đồng thời tiến hành các biện pháp ngăn chặn kịp thời theo quy định pháp luật tránh các cá nhân nước ngoài liên quan  đến vụ tai nạn xuất cảnh, gây khó khăn cho công tác ddieuf tra, xử lý vi phạm và bồi thường thiệt hại sau này... Mặc dù chưa có kết luận nào từ phía cơ quan có thẩm quyền nhưng tôi cho rằng các cá nhân sai phạm liên quan trong vụ việc này tùy tính chất của hành vi, lỗi…mà có thể bị xử phạt nặng về hành chính, bồi thường thiệt hại cho người lao động về mặt dân sự và có thể sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định tại điều 277 Tội vi phạm quy định về an toàn lao động, vệ sinh lao động, về an toàn những nơi đông người. Đối với tội này thì hình phạt tù thấp nhất là 6 tháng và cao nhất lên đến 12 năm. Hoặc Điều 229 Tội vi phạm quy định về xây dựng gây hậu quả nghiêm trọng. Đối với tội này hình phạt tù thấp nhất là 6 tháng và cao nhất lên đến 20 năm (Bộ luật hình sự 1999, sửa đổi, bổ sung năm 2009)

Trả lời:

Câu 3: Những đơn vị, cá nhân nào sẽ phải chịu trách nhiệm sau tai nạn lao động này, thưa luật sư?

Do chưa có điều tra, kết luận cụ thể từ phía cơ quan có thẩm quyền, vụ việc mới xảy ra nên cơ quan chức năng đang tìm biện pháp cứu chữa, khắc phục, cứu người là trên hết. Tuy nhiên, Cá nhân tôi cho rằng trách nhiệm này thuộc nhiều tổ chức, cá nhân liên quan đến dự án trên. Trong đó trách nhiệm chính thuộc về nhà thầu và chủ đầu tư. Mặc dù pháp nhân không chịu trách nhiệm hình sự nhưng cá nhân, người đại diện của pháp nhân vẫn phải chịu trách nhiệm hình sự đối với hành vi vi phạm của mình. Trách nhiệm ở đây là trách nhiệm hành chính, trách nhiệm dân sự và kể cả trách nhiệm hình sự nếu vụ việc có dấu hiệu tội phạm.

Trả lời:

Câu 4: Dù rất được xã hội quan tâm, nhưng những tai nạn lao động nghiêm trọng vẫn diễn ra trong thời gian qua. Liệu có phải do những chế tài, quy định pháp luật về vấn đề nay chưa đủ mạnh?

Dù dư luận quan tâm, bức xúc nhưng những tai nạn lao động trong những năm qua vẫn tiếp tục xảy ra và những tai nạn nghiêm trọng vẫn xảy ra, gây ra biết bao đau thương và thiệt hại cho xã hội. Như vậy nguyên nhân nào dẫn đến những tai nạn này? Có rất nhiều nguyên nhân nhưng theo tôi đó là việc thiếu trách nhiệm trong công việc, vì vụ lợi của các tổ chức, cá nhân. Năng lực của tổ chức, cá nhân đó yếu, không đủ năng lực, kinh nghiệm để thi công công trình. Nhiều văn bản pháp luật chồng chéo, không rõ ràng, khe hở tạo cơ hội cho việc lách luật trong vấn đề thi công, đấu thẩu…Khi xảy ra vi phạm thì chế tài không nghiêm khắc, không đủ sức răn đe người vi phạm, số tiền phạt quá nhỏ so với số tiền thu lợi nhuận, khi vi phạm thì người vi phạm tìm mọi biện pháp để tránh bị xử phạt…Ngoài ra, là việc giám sát, quản lý, theo dõi…của các cơ quan có thẩm quyền đối với các dự án, công trình như trên còn lỏng lẻo, không minh bạch và thiếu trách nhiệm nên mới dẫn đến những tai nạn khủng khiếp như tai nạn trên.

Luật sư Trần Minh Hùng