1. Quyền yêu cầu luật sư theo quy định pháp luật Việt Nam
Theo pháp luật Việt Nam, quyền có luật sư tham gia bảo vệ quyền lợi là một quyền cơ bản được quy định tại Điều 16 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2021).
Cụ thể, khi bị công an mời làm việc, Anh/Chị có quyền yêu cầu luật sư đi cùng, đặc biệt trong các trường hợp liên quan đến tố tụng hình sự (như bị mời với tư cách người bị tố giác, bị can, hoặc bị cáo). Điều 58 Bộ luật này nêu rõ người bị tạm giữ, bị can, hoặc bị cáo có quyền tự mình mời luật sư hoặc yêu cầu cơ quan điều tra cung cấp người bào chữa. Ngay cả khi chỉ làm việc với tư cách người làm chứng hoặc người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan, Anh/Chị vẫn có thể đề nghị luật sư có mặt để đảm bảo quyền lợi theo khoản 2 Điều 75 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015.
Trong các buổi làm việc không thuộc tố tụng hình sự, như xử lý vi phạm hành chính, quyền mời luật sư không được quy định cụ thể trong Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012. Tuy nhiên, thực tiễn cho phép cá nhân yêu cầu luật sư đi cùng để tư vấn và giám sát quá trình làm việc, miễn là không cản trở hoạt động của cơ quan công an. Việc có luật sư giúp đảm bảo các quyền cơ bản như không bị ép cung, mớm cung, hoặc vi phạm quyền tự do cá nhân theo Điều 20 Hiến pháp 2013.
2. Trường hợp nào được yêu cầu luật sư đi cùng
Quyền yêu cầu luật sư áp dụng rõ ràng trong các trường hợp sau: (1) bị mời làm việc với tư cách người bị tạm giữ, bị can, bị cáo trong vụ án hình sự; (2) bị mời với tư cách người làm chứng nhưng có nguy cơ bị liên đới trách nhiệm hình sự; (3) tham gia giải quyết các vụ việc phức tạp về hành chính, dân sự, hoặc tranh chấp có liên quan đến pháp luật. Theo Điều 59 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015, luật sư có thể tham gia từ giai đoạn tiếp nhận tố giác, tin báo tội phạm, giúp bảo vệ quyền lợi ngay từ đầu.
Tuy nhiên, trong một số trường hợp làm việc thông thường (như cung cấp thông tin đơn giản hoặc xác minh nhân thân), cơ quan công an có thể từ chối sự hiện diện của luật sư nếu cho rằng không cần thiết.
Dù vậy, Anh/Chị vẫn có quyền đề nghị và ghi nhận yêu cầu này vào biên bản làm việc, làm cơ sở để khiếu nại nếu quyền lợi bị xâm phạm. Nếu bị từ chối, Anh/Chị có thể viện dẫn Điều 6 Thông tư 46/2019/TT-BCA, yêu cầu cơ quan công an tôn trọng quyền tiếp cận hỗ trợ pháp lý.
3. Lợi ích của việc có luật sư khi làm việc với công an
Sự hiện diện của luật sư mang lại nhiều lợi ích thiết thực. Thứ nhất, luật sư giúp đảm bảo quy trình làm việc tuân thủ đúng quy định pháp luật, tránh các hành vi vi phạm như ép cung hoặc ghi sai lời khai (Điều 10 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015).
Thứ hai, luật sư có thể tư vấn ngay lập tức về các quyền và nghĩa vụ của Anh/Chị, giúp tránh những tuyên bố bất lợi hoặc hiểu sai tình huống pháp lý.
Thứ ba, luật sư hỗ trợ ghi nhận các tình tiết quan trọng trong biên bản làm việc, là cơ sở để bảo vệ quyền lợi nếu vụ việc phát triển thành tranh chấp hoặc tố tụng.
4. Các bước thực hiện khi muốn có luật sư đi cùng
Để đảm bảo quyền lợi khi được công an mời làm việc, Anh/Chị nên thực hiện các bước sau:
- Bước 1: Khi nhận được giấy mời từ công an, kiểm tra nội dung giấy mời (lý do, tư cách tham gia, thời gian, địa điểm). Nếu giấy mời không rõ ràng, liên hệ cơ quan công an để làm rõ trước khi đến.
- Bước 2: Liên hệ ngay với luật sư hoặc công ty luật uy tín để được tư vấn và sắp xếp luật sư đi cùng. Cung cấp thông tin chi tiết về vụ việc để luật sư chuẩn bị hồ sơ. Theo Điều 78 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015, luật sư cần đăng ký bào chữa với cơ quan điều tra trước khi tham gia.
- Bước 3: Khi đến buổi làm việc, thông báo rõ ràng với cơ quan công an về sự hiện diện của luật sư và yêu cầu ghi nhận vào biên bản. Nếu bị từ chối, đề nghị ghi lý do từ chối vào biên bản để làm cơ sở khiếu nại sau này.
- Bước 4: Sau buổi làm việc, yêu cầu bản sao biên bản làm việc để lưu giữ và kiểm tra nội dung. Nếu phát hiện sai sót, phối hợp với luật sư để yêu cầu điều chỉnh hoặc khiếu nại theo Điều 147 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015.
Giới thiệu Dịch vụ tư vấn luật
Công ty Luật GIA ĐÌNH cung cấp dịch vụ tư vấn luật cho cá nhân và doanh nghiệp, tập trung vào việc giải đáp quy định pháp lý, hướng dẫn áp dụng đúng quy định hiện hành và hỗ trợ xử lý các vấn đề phát sinh trong thực tế.
Phạm vi dịch vụ:
– Tư vấn pháp luật: Cung cấp ý kiến pháp lý liên quan đến các lĩnh vực như doanh nghiệp, hợp đồng, lao động, dân sự, đất đai, hôn nhân và gia đình. Nội dung tư vấn bám sát quy định pháp luật và tình huống cụ thể của khách hàng.
– Rà soát và soạn thảo hồ sơ: Kiểm tra tính pháp lý của hợp đồng, văn bản; hỗ trợ soạn thảo các tài liệu cần thiết nhằm đảm bảo phù hợp quy định và hạn chế rủi ro.
– Hỗ trợ làm việc với cơ quan nhà nước: Hướng dẫn thủ tục, chuẩn bị hồ sơ và đại diện theo ủy quyền trong một số trường hợp cần thiết.
– Tư vấn giải quyết tranh chấp: Phân tích phương án xử lý, hỗ trợ thương lượng hoặc tham gia tố tụng để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng.
– Tư vấn thường xuyên: Cung cấp dịch vụ tư vấn định kỳ cho doanh nghiệp trong quá trình hoạt động, giúp cập nhật và tuân thủ các quy định pháp luật liên quan.
Nguyên tắc thực hiện tại Luật:
– Thông tin tư vấn dựa trên quy định pháp luật hiện hành.
– Bảo mật thông tin khách hàng.
– Nội dung tư vấn rõ ràng, có căn cứ pháp lý.
– Phù hợp với nhu cầu và tình huống thực tế.
Công ty Luật sư sẵn sàng đồng hành cùng Anh/Chị để giải quyết vấn đề này một cách nhanh chóng và hiệu quả. Vui lòng liên hệ ngay để được hỗ trợ!
LIÊN HỆ LS TRẦN MINH HÙNG |